Ο εθνικισμός απειλεί το μέλλον μας. Η Αριστερά επίκαιρη ξανά!

“Κι ήθελε ακόμη πολύ φως να ξημερώσει. Όμως εγώ
Δεν παραδέχτηκα την ήττα. Έβλεπα τώρα
Πόσα κρυμμένα τιμαλφή έπρεπε να σώσω
Πόσες φωλιές νερού να συντηρήσω μέσα στις φλόγες”

Μανώλης Αναγνωστάκης
«Κι ήθελε ακόμη»

Επιτέλους, ξεκαθάρισε το τοπίο. Πλέον, γνωρίζει ο καθένας μας τους προσανατολισμούς των υποψήφιων Προέδρων. Η συντριπτική πλειοψηφία των οργανωμένων πολιτικών δυνάμεων έχει αποφασίσει ποιον θα υποστηρίξει. Ορθοτομώντας τον πολιτικό λόγο των κομματικών εκπροσώπων, αντιλαμβάνεται κανείς τις πραγματικές θέσεις τους.
Ας αφήσουμε προσωρινά κατά μέρος τα γενικόλογα λεκτικά σχήματα περί δίκαιης, βιώσιμης, λειτουργικής λύσης στη βάση μιας διζωνικής δικοινοτικής ομοσπονδίας. Είναι προφανές ότι αυτός ο κοινός τόπος ερμηνεύεται διαφορετικά από τα κόμματα. Ένα μεγάλο κομμάτι της κοινωνίας μας, που διασπείρεται σε διαφορετικά ποσοστά σε όλους σχεδόν τους πολιτικούς σχηματισμούς, απορρίπτει την ομοσπονδία ή επιθυμεί μια λύση που θα αποδίδει τα λιγότερα στην τουρκοκυπριακή πλευρά και συνακόλουθα περισσότερα στη δική μας.
Είναι μια μερίδα της κοινωνίας που έχει προσχωρήσει στα αδιέξοδα του εθνικισμού. Και σ’ αυτή την ομάδα, κάποιοι πολιτικοί ταγοί κλείνουν πονηρά το μάτι, σαν να λένε: «Ακόμα κι αν δημοσίως λέμε τα κοινότοπα, κι εμείς τα ίδια πιστεύουμε». Το πολιτικό φλερτ εκλογικού σώματος και πολιτικών με φόντο τον εθνικισμό, μόνο επικίνδυνο μπορεί να είναι Μπορεί δυνητικά να οδηγήσει σε νέες τραγωδίες και σε ένα εφιαλτικό μέλλον για τον τόπο.
Αυτή την ώρα της κρίσης θα πρέπει να τη μετατρέψουμε σε ευκαιρία. Όσοι από εμάς θεωρούμε τους εαυτούς μας ενεργούς, ελεύθερους, προοδευτικούς και αριστερούς πολίτες, έχουμε ηθική υποχρέωση απέναντι στον τόπο να πολεμήσουμε ενάντια στο θεριό του εθνικισμού. Η επόμενη προεδρική εκλογή θα είναι το πεδίο αναμέτρησης. Ο εθνικισμός, ο απορριπτισμός και η ακρότητα έχει αμαρτωλό παρελθόν στο νησί. Δεν πρέπει, όμως, να έχει μέλλον…
Είναι για αυτό που με τη ψήφο μας, πρέπει να στείλουμε στο χρονοντούλαπο της ιστορίας και στο περιθώριο τη πολιτικής σκηνής, όσους κοινωνούν τα λόγια της μισαλλοδοξίας και του διαχωρισμού, με τις προσχηματικές ψευδοευρωπαϊκές ρητορικές τους. Η υφέρπουσα ακροδεξιά πολιτική θεώρηση που ευαγγελίζεται ο περίγυρος του σημερινού Προέδρου και ο καταφανέστατος σοβινιστικός βερμπαλισμός του ΕΥΡΩ.ΚΟ αποδεικνύει ποιος πραγματικά είναι και τι αληθινά πρεσβεύει ο κ. Παπαδόπουλος.
Ας είναι σίγουρος, λοιπόν, για ένα: δεν θα τον ακολουθήσουμε….

Ο βασιλιάς είναι γυμνός (αλλά δεν το ξέρει ακόμη)

Παρακολούθησα το πολύφερνο διάγγελμα. Αν θα αποτύπωνε κάποιος το σχεδιάγραμμά του, θα κατέγραφε μια γενική, άνευ αυτοκριτικής, αποτίμηση της εσωτερικής διακυβέρνησης, βερμπαλιστικές αναφορές για το Ανάν και προσπάθεια αναζωπύρωσης των ανασφαλειών με αδιανόητη μεγαλαυχία για την αποσόβηση των χειρότερων και αοριστολογικές υποσχέσεις για τα καλύτερα που θα έρθουν.

Η αλήθεια είναι ότι χασμουρήθηκα 5-6 φορές μέχρι να τελειώσει. Βαρετός και προβλέψιμος στο σύνολο της ομιλίας. Απολογητικός για το παρελθόν και ασαφής για το μέλλον. Ζήτησε να τον στηρίξουμε για να εκπληρώσει τα υπόλοιπα μεγάλα «θα», αλλά ουσιαστικά δεν προέταξε κανένα συλλογικό όραμα, κανένα κοινωνικό στόχο, καμιά πρόθεση για να κάνει κάτι. Ο Μέγας Ακίνητος μας έδωσε ένα σαφές μήνυμα: «Πίσω ολοταχώς!».

Για το Κυπριακό, ακούσαμε όλα τα φοβικά επιχειρήματα - ο κίνδυνος ενός φαύλου σχεδίου των υστερόβουλων ξένων θα αποσοβηθεί μόνο με τον ίδιο στην Προεδρία. Ταυτόχρονα, προσπάθησε να πείσει ότι «Eppur si muove!» από το γεγονός ότι η εμπλοκή του Συμβουλίου Ασφαλείας και η 8η Ιουλίου διαμορφώνουν ικανές συνθήκες για έξοδο από το τέλμα. Αντιφάσεις κ. Πρόεδρε! Από τη μια εξορκισμός των ξένων και από την άλλη επίκληση της εμπλοκής τους στη διαδικασία επίλυσης. Ειλικρινά, έχει κανείς ιδέα για που τραβάμε;

Είναι αυτές οι αντιφάσεις, τα μικροψεματάκια, το ψείρισμα των λέξεων, τα σοφίσματα για εσωτερική κατανάλωση και η «κολλημένη» στάση απέναντι στο θέμα που σας (και μας) έφερε μέχρι εδώ. Ως εδώ, όμως. Γιατί τώρα έρχεται η ώρα να κάνουμε ταμείο, ο διαχειριστής μάλλον τα έμπλεξε στη σούμα και τώρα στέλνει σ’ εμάς το φουσκωμένο λογαριασμό. Δεν νομίζω, όμως, να πληρώσουμε αυτή τη φορά…..

Επικοινωνιακά, το σκηνικό ήταν ξοφλημένο - οι σημαίες, το κατεστραμμένο από τους πραξικοπηματίες παράθυρο (αλήθεια, προς τι η προσπάθεια ταύτισης; Σε ανιστόρητους ή σε ηλίθιους απευθύνεστε;), η αυστηρή μορφή, η μπάσα διακύμανση της φωνής. Με δυο λόγια, σκέτη κηδεία. Κανένα χρώμα, καμιά άποψη, καμιά ιδέα - μαύρα και γκρίζα όλα, ασορτί με το κοστούμι και τη γραβάτα. Η προοπτική για το μέλλον είναι πολύ απλά η διαχείριση της κρίσης που ο ίδιος δημιούργησε.

Τα πιο πάνω καταδεικνύουν ποιο είναι το κοινό στο οποίο απευθύνθηκε, για ποιο κομμάτι του θυμικού μας γράφτηκε η ομιλία. Πιστεύω ότι ήταν ένα κείμενο γραμμένο για να ξυπνήσει εκείνη τη πλευρά του κωλοχαρακτήρα μας. Ξέρετε, αυτή τη χυδαία και σκοτεινή πλευρά που λίγο-πολύ όλοι έχουμε. Αυτή που νομίζει ότι είμαστε οι σουπερ-ντούπερ καταφερτζήδες, οι λίγο πιο αλάνια από τους άλλους, εν ολίγοις, αντάρτες της πορδής με τα λεφτά του μπαμπά.

Για εκείνη την πλευρά μιλώ, που θα ηδονιζόταν να έβλεπε τους Τουρκοκύπριους στη θάλασσα της Κερύνειας, που ανεμίζει φλάμπουρα και απαγγέλλει θούριους τις παραμονές των μεγάλο βέτο και έχει μνήμη χρυσόψαρου όταν έρχεται (γιατί πάντα έρχεται) η στιγμή της μεγάλης ξεφτίλας και της παραλυτικής καρπαζιάς. Κι άντε, μετά να πείσεις κάτι μυστήριους σαν εμένα ότι ο βασιλιάς δεν είναι γυμνός!

Ας το πούμε, λοιπόν, δια τι να το κρύψωμεν, άλλωστε; Είμαστε λίγο φασίστες, σίγουρα εθνικιστές, φλερτάρουμε με το σοβινισμό, τη βρίσκουμε με την ομαδική παράνοια του siege mentality που μας καλλιεργούν, γινόμαστε κάθε μέρα κατιτί θρησκόληπτοι και τσάς ακροδεξιοί, σκέτες χαμούρες μιας κοινωνίας που όζει συντήρησης και τα έχει ψιλοχαμένα! Σε αυτή την αποσαθρωμένη αφασία δεν χρειάζεστε επιλογές – νομίζω, ήδη, ξέρετε ποιον να ψηφίσετε….

Σχέδιο για ένα καλοκαίρι

«Όλα τα πήρε το καλοκαίρι
Με τα μισόλογα τα σβησμένα
Τα καραβόπανα τα σχισμένα
Μες στις αφρόσκονες και τα φύκια
Όλα τα πήρε τα πήγε πέρα
Τους όρκους που έτρεμαν στον αέρα»

Οδ. Ελύτης
Τα Ρω του Έρωτα

Διασχίζω τον Ιούλιο, λούτσα στον ιδρώτα από έναν ανηλεή ήλιο. Γύρω, νωθρά πρόσωπα και θαμπά ζευγάρια παλεύουν να αντέξουν ο ένας
τον άλλον. Στις οθόνες συνωθούνται πολιτικοί και οι ιμιτασιόν ηχές τους (κυρίως αυτές), προσπαθώντας να πείσουν ότι όλα τα λάθη, οι ενέργειες και οι παραλείψεις συμφύρονται και συμψηφίζονται αμοιβαίως, τη στιγμή που όλα τείνουν στο μηδέν. Οι φωνές τους
διαρρηγνύουν τον ακουστικό πόρο, καθώς η σάρκα μου λιώνει τα μεσημέρια στις πυρωμένες ασφάλτους της Λευκωσίας.

Κι όμως, τα πέλαγα, στις πέρα θάλασσες αμέριμνα συγυρίζουν τον αφρό των παφλασμών τους. Καλοκαίρι - γράψε μου ένα ποίημα και ζήσε το για πάντα.... Εσύ ποθείς στη θάλασσα να επιστραφείς, στην ηρεμία του νερού και στο άφεμα του κυματισμού - πυρπόλησε με τον Αύγουστο, σου λέω, κι εσύ χαμογελάς λάγνα... Ξαναζυγιάζω μέσα μου τις ορεινές σκιές της γενέθλιας Μακεδονίας - αυτές που γιa χρόνια ακολουθούν τον αναστεναγμό μου. Μια συμπαντική φωνή ψιθυρίζει θερινές ιστορίες από τη Μικρασία και μετά με φιλάει στο μέτωπο, λέγοντας μου: «Καλό βράδυ, πασά μου».

Αναρωτιέμαι. Αν φτιάχνουν ακόμα μυζήθρα με μέλι και κανέλα σε εκείνο το στενό στη Χώρα της Σαμοθράκης κι ακόμη, αν στο Μαγγανίτη της Ικαρίας έχουν απομαγευτεί από τα σειρηνικά φεγγάρια του Αυγούστου. Η θύμηση της αίσθησης στο απόκρημνο βουνό, εκεί που βρέθηκα ξαφνικά μπροστά σε ένα ξωκλήσι. Ποιος δια τον Χριστόν σαλός βρήκε τη λύτρωση σ’ αυτό το χώμα;

Λοιπόν, το έχω μάθει πια. Στα μεγάλα ζόρια, κινάω για τη μεγάλη φυγή. Πολλές φορές αναρωτήθηκα ποιος είναι αυτός ο έσω μου δαίμονας που με σέρνει στις άκρες της Γης. Αυτό δεν το ‘χω μάθει ακόμα, κι έτσι έως τότε μάλλον θα φορτώνομαι βιβλια, ξεφτισμένα μπλουζάκια και θα γυρνάω εκεί, σιγοψιθυρίζοντας τους στίχους από ένα αληθινά λαϊκό τραγούδι - που ποτέ δεν μπορώ να θυμηθώ ολόκληρους - ονειρευόμενος το Σταυρό του Νότου στους ουρανούς μιας αλλιώτικης γης, όπου θα ανατινάζεται το φως τις Κυριακές τα μεσημέρια....

Γράμμα σε ένα φίλο αριστερό

Άιντε θύμα, άιντε ψώνιο, άιντε σύμβολο αιώνιο
αν ξυπνήσεις μονομιάς θα 'ρθει ανάποδα ο ντουνιάς
θα 'ρθει ανάποδα ο ντουνιάς

Η μπαλάντα του κυρ’ Μέντιου

Κώστας Βάρναλης

Καλέ μου φίλε. Σε παρατηρώ που αναθάρρεψες. Βρήκες ξανά την παλιά σου δύναμη και σε νιώθω πια να κινάς με αυτοπεποίθηση για τους νέους σου στόχους. Ακούω ξανά να κυλάνε από το στόμα σου λόγια σταράτα και σαφή. Τέλος πια με τις μακρές σιωπές και τις μεσοβέζικες σοφιστείες των περασμένων χρόνων.

Χαίρομαι που ξαναβγήκες μπροστά και είσαι έτοιμος να παλέψεις για το νέο εγχείρημα. Όλοι εμείς που αριστερίσαμε, μπορούμε να προσβλέπουμε επιτέλους σε μια εναλλακτική πρόταση εξουσίας, χωρίς νοθείες και μίνιμουμ συνθήκες συμβιβασμού.

Όμως είναι κάτι που δεν με πείθει σε όλο αυτό το σκηνικό. Ενώ τα λόγια σου με χόρτασαν, κάτι με αφήνει προβληματισμένο. Οι διαφωνίες και οι διαφοροποιημένες πολιτικές άρχισαν να μας φανερώνονται πια. Για τόσα χρόνια και για τόσο σημαντικά θέματα, σώπασες. Και άλλες φορές, στήριξες ενεργά ξοφλημένες πολιτικές στο όνομα μιας ενότητας απροσδιόριστου περιεχομένου. Είναι αυτή στάση για κάποιον που αυτοπροσδιορίζεται ως προοδευτικός και ελεύθερος άνθρωπος;

Καλά τα λες, σύντροφε. Από το Μπούργκενστοκ (και πριν από αυτό) άκουσες την καμπάνα να χτυπά, το καράβι να παίρνει επικίνδυνες ρότες, μα και τότε σώπασες. Δεν σε κρίνω για όψιμη ευαισθησία και ιδιοτέλεια. Αντίθετα, εμπιστεύομαι το πολιτικό σου κριτήριο. Με ενοχλεί, όμως, ότι βρίσκεις το θάρρος για να τα πεις όλα, εκτός από ένα: το mea culpa. Και είναι αυτός αρκετός λόγος που δεν πείθομαι, γιατί περίμενα ότι η αυτοκριτική ήταν το πρώτο σου όπλο.

Και παραπέρα: θέλω κι εγώ να οραματιστώ μια κοινωνία όχι απλά πιο δίκαιη, αλλά αποκλειστικά δίκαιη. Χωρίς προσδιορισμούς και προαιρέσεις. Χωρίς αποκλεισμούς και ημετέρους. Αριστερή και άρα ανθρώπινη, χωρίς λαϊκισμούς και εθνικιστικές εξάρσεις. Ικανή να μας απαλλάξει από τα φαντάσματα που τώρα πλανιούνται πάνω από την πατρίδα μας.

Δεν πείθομαι όμως από τη μονολιθική, αντιευρωπαϊκή ρητορική σου. Με ενοχλεί η ιδεολογική στασιμότητα και οι απαράβατες αλήθειες που ευαγγελίζονται αποστεωμένα όνειρα. Τις ερωτήσεις για τις ανάγκες του σήμερα, τα μεγάλα ζητήματα στην ευρωπαϊκή ολοκλήρωση και το μετασχηματισμό των κρατών και των κοινωνιών, φοβάμαι ότι δεν τα αντιμετώπισε όλα ο Κάρολος. Κι εγώ έχω ανάγκη μόνο από πειστικές απαντήσεις για το αύριο, τώρα. Και όχι, πικρές μεταμέλειες για λανθασμένες επιλογές του χθες.

Με αυτές τις σκέψεις σ’ αφήνω. Καλή στράτα σου εύχομαι. Ο δρόμος που διάλεξες δεν είναι αδιάβατος. Αρκεί να μην έχεις, πάλι, κακά συναπαντήματα. Θα τα λέμε…

Ανευ

Βράδυ Κυριακής, στα Καλά Καθούμενα, ο χρόνος κύλησε μέσα μας. Βρεθήκαμε ξανά κι ανάμεσα σε μπύρες, καφέδες και σκόρπια λόγια αφεθήκαμε στη νύχτα. Κάπως έτσι παλέψαμε τη μοναξιά- μέχρι το πρωϊνό της Δευτέρας.

Ο μάγος κοιτάζει την πόλη

Όπου και να ταξιδέψω η Ελλάδα με πληγώνει~
παραπετάσματα βουνών αρχιπέλαγα γυμνοί γρανίτες...
Το καράβι που ταξιδεύει το λένε ΑΓΩΝlΑ

Γ. Σεφέρης
A/π Αυλίς, περιμένοντας να ξεκινήσει.
Καλοκαίρι 1936


Επέστρεψα. Μετά από δύο βδομάδες. Με σκόρπιες σκέψεις στο μυαλό, θολωμένος από το μέλλοντα καιρό, διφορούμενος και σκοτεινός μπροστά στην ενδελέχεια των πραγμάτων. Στην έξοδο του αεροπλάνου, ένας αδίστακτος λίβας μου καίει το πρόσωπο. Αντικρίζω ξανά το ξερό τοπίο. Πέρα μια γκρίζα θάλασσα. Αυτός ο ήλιος καίει τα όνειρα μου…

Οι κουβέντες βρίσκονται συνεχώς μπροστά στα ίδια αδιέξοδα. Μόνο που ο καθένας τα ονοματίζει αλλιώς, έτσι, για να μπορεί να ντύνει τους φόβους του και να αντέχει την είσοδο τους από την κερκόπορτα, που πάντα, μα πάντα, ανοίγει… Κατάρα κι αυτή. Να αγαπάς ένα τόπο που τόσο σε διώχνει. Με την ολιγοσύνη των ανθρώπων του. Το φτωχικό δόσιμο του. Τον στενό ουρανό. Είναι εδώ η πατρίδα, το ξέρω. Δεν είναι ο τόπος, το ταπεινό χώμα. Καμιά φορά σκέφτομαι πως δεν αρκεί ούτε και η ιστορία. Που κι αυτή είναι πια τόσο ξεκομμένη από τη ζωή…

Είναι, όμως, οι άνθρωποι που μας τάχτηκαν, και συγχωρέστε μου τη μοιρολατρία και την ενδοτικότητα στον ντετερμινισμό, μα πια δεν έχω άλλες εξηγήσεις, πέρα από τα παιδικά μας χρόνια. Οι φίλοι που πορευτήκανε μαζί- παλιοί συμμαθητές και φίλοι του πρώτου καιρού. Στα πρόσωπα τους βλέπεις τον εαυτό σου να μεγαλώνει, «μια σαΐτα τιναγμένη ξαφνικά
από τα πέρατα μιας νιότης» σε πετυχαίνει και ήδη, ξέρεις…

Είναι τα βράδια, που ο άλλος εαυτός το σκάει κρυφά από τις καθημερινές συμβάσεις και τραβάει για νυχτερινές περιπολίες στα στενά της παλιάς Λευκωσίας. Οι σκόρπιες κουβέντες και τα πνιχτά γέλια από τον ουρανό που πυροβολούν κατευθείαν στην καρδιά. Είναι όλα εδώ σαν μια αλμυρή υπενθύμιση στον ουρανίσκο. Θυμάσαι τη σκηνή από μια ταινία, τη γεύση από ένα φιλί και ένα απόγευμα του Ιούλη στα "Καλά καθούμενα", ανάμεσα σε ψευτοκουλτουριάρηδες, φρικιά και wannabe δικηγόρους. Είναι τα κίτρινα φώτα που αρχίζουν να διαθλόνται σε άλλες διαστάσεις, όσο το αλκοόλ κατακλύζει τα εγκεφαλικά κύτταρα και χαμογελάς αναίτια ατενίζοντας το υπερπέραν.

Λοιπόν, δεν έχω απάντηση, στ’ αλήθεια. Στην άλλη όχθη, η μόνη πατρίδα είναι ο χρόνος….

Επιστροφή από Φλωρεντία. Σκόρπιες σκέψεις. Χαλασμένες πυξίδες. Φωτογραφίες, σαν κι αυτή. Αναπόληση.

Το κύμα σηκώθηκε…

Νάτος, πάλι, όλος αυτός ο συρφετός των λυσσασμένων «πατριωτών» που σκληρίζουν για κάθε υποψία βήματος προς τα εμπρός. Μαζί τους, τα άνωθεν του Προεδρικού παντός τύπου πτερόεντα παπαγαλάκια, κόκκινα ή μπλε, που τα καλούν επί παντός επιστητού στα κανάλια ή που αραδιάζουν τις χολερικές τους σκέψεις στα φίλια ΜΜΕ, που όλα τα εξηγούν, όλα τα σφάζουν, όλα τα μαχαιρώνουν, λογικά και παράλογα. Που μοιράζουν πιστοποιητικά εθνικοφροσύνης και πολιτικά ορθής συμπεριφοράς.

Διότι αυτό κάνουν οι πραίτορες του απορριπτισμού: επιδίδονται σε ένα ρεσιτάλ δοκησισοφίας, εξυπνακισμού, λογικών ανακολουθιών, άνθρωποι χωρίς αρχές, τυχοδιώκτες του κερατά και δημαγωγοί για βραδύνους.

Όλοι αυτοί, ΤΟ ΛΕΜΕ ΚΑΙ ΔΕΝ ΘΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΟΥΜΕ ΝΑ ΤΟ ΛΕΜΕ, δεν έχουν «φόβον θεού», είναι θεομπαίχτες με ντοκτορά. Δεν είναι πατριώτες, είναι επαγγελματίες έλληνες - έτσι με μικρό, όπως τους αξίζει. Πολλοί τους κολλάνε την ταμπέλα των ακροδεξιών και των εθνικιστών. Δεν είναι. Πολύ απλά γιατί δεν έχουν καν ιδεολογία. Είναι παράσιτα μιας παρηκμασμένης δημοκρατίας, αριβίστες και καταφερτζήδες μιας φαύλης κυβέρνησης. Αλληθωρίζουν στο χρώμα του χρήματος, χαμαιλεοντίσκοι της κακιάς ώρας και ερασιτέχνες ανεμοδείκτες, που έχουν αγκιστρωθεί στις δημόσιες θέσεις. Εμείς τους ανεχόμαστε - και πραγματικά, I don’t know why…

Με την ίδια ευκολία που χρησιμοποιούν διαπρύσιες ρήσεις και ανυποχώρητους θούριους - «καλύτερα να τρώμε πέτρες» - με την ίδια ακριβώς ευκολία μπαζώνουν αντιαρματικές τάφρους για το επόμενο μεγάλο έργο. Δεν ορρωδούν προ ουδενός, ειδικά ενώπιον του εαυτού τους, αφού αυτό θα σήμαινε ότι έχουν συνείδηση. Όλο αυτό το κύκλωμα των Σικελών κηρύσσει ανένδοτους αγώνες για τη λευτεριά και καλούν τους πρόσφυγες να μην λυγίσουν κάτω από τα οικονομικά βάρη που τους έχουν χώσει. Χα! Αμέσως μετά τα παχιά λόγια και την ανέξοδη δημοκοπία, όλοι αυτοί θα καβαλήσουν ένα πολυτελές αυτοκίνητο για να πάνε στα σουπερ-ουάου γραφεία, για να ετοιμάσουν άλλη μια αγωγή για καθυστερημένες δόσεις σε μια Τράπεζα και θα χρεώσουν ακόμα ένα εικοσάλιρο σε ένα δυσπραγούντα που γυρεύει την υγειά του.

Είναι η πέμπτη φάλαγγα που υπάρχει πάντα ανάμεσα μας, ίσως με άλλα πρόσωπα, ίσως με άλλα χρώματα, ωστόσο είναι πάντα εκεί, έτοιμη να φιμώσει την αντίθετη άποψη και να βιάσει κάθε υποψία αμφισβήτησης. Είναι αυτό που κάνει η παρούσα διακυβέρνηση: διαρρηγνύει τα ιμάτια της για τη «διάρρηξη» της ενότητας από τους διαφωνούντες, επειδή δεν υποτάσσονται στις απόψεις της. Μαζί με αυτή τη σκαιή κατηγορία έρχεται και η επίρριψη ευθυνών στους διαφωνούντες για τα σημερινά αδιέξοδα και τη στασιμότητα. Κι αυτό δεν μπορεί παρά να φανερώνει την ανευθυνότητα και την ανικανότητα της, αποτελεί πισωγύρισμα σε πρακτικές τους παρελθόντος, όταν χάριν εσωτερικής κατανάλωσης τα πάντα ήταν θεμιτά κι ο σκοπός αγίαζε τα μέσα. Ξυπνήστε: δεν είμαστε πια στο 60! Αυτές οι αντιλήψεις δεν περνάνε πια κι αν επιμένουν οι παροικούντες την Ιεροκυβέρνηση σε αυτές είναι επειδή προφανώς θεωρούν πως έχουν να κάνουν με ανεγκέφαλους.

Κι όμως, η θάλασσα άρχισε να ανακινείται προχθές, στην Κρατική Έκθεση. Το κύμα σηκώθηκε και, δεν μπορεί, σε λίγους μήνες θα «σκάσει» παρασέρνοντας όλα τα περιττά από τις ακτές αυτού του τόπου….

(Παραλλαγη σε ενα κειμενο του Σταθη)

Δικαίωμα στην Αλήθεια

«Κι ούτε μια μέρα, μια στιγμή
στον τόπο αυτόν
που να μη γίνεται άδικο
και φονικό κανένα»

Οδ. Ελύτης, Ο Μικρός Ναυτίλος

Ο Lütfi Celul Karabardak, ετών 31, οδηγός λεωφορείου στο επάγγελμα και ο φίλος του Saydam Hüsnü, ετών 24, ζούσαν με τις οικογένειες τους στο θύλακα των Κοκκίνων, που τελούσαν υπό αποκλεισμό λόγω των διακοινοτικών συγκρούσεων της εποχής. Την 1η Ιανουαρίου 1964, πήραν το λεωφορείο του πρώτου και κατευθύνθηκαν από τα Κόκκινα προς τη Λεύκα. Ο λόγος που τους ώθησε να εξέλθουν του θύλακα ήταν η έλλειψη τροφίμων. Κατευθυνόμενοι, λοιπόν, προς τη Λεύκα, πέρασαν από το χωριό Πύργος. Εκεί μια ομάδα ενόπλων Ελληνοκυπρίων, στην οποία περιλαμβανόταν ένας αστυνομικός, τους απήγαγαν και τους μετέφεραν προς άγνωστο προορισμό. Από τότε κανείς δεν έμαθε τίποτα για αυτούς.

Μόλις το 1989, 25 χρόνια μετά από το περιστατικό αυτό και κατόπιν επίμονων προσπαθειών των συγγενών τους, η Διερευνητική Επιτροπή Αγνοουμένων δέκτηκε την καταγραφή των περίπττωσεων τους. Ο Karabardak και ο Hüsnü ήταν πλέον οι αριθμοί 145 και 146.

Σύμφωνα με το προσωπικό ημερολόγιο κάποιου Γεωργίου Λουκά, δασκάλου από τη Μοσφιλερή, οι δύο άντρες είχαν εκτελεσθεί, κατόπιν «οδηγιών από τα Αρχηγεία», με συνοπτικές διαδικασίες στο νεκροταφείο του Πύργου, από κάποιους Μουζούρη και Πάρη. Η έκφραση «οδηγίες από τα Αρχηγεία» ήταν η κωδική ονομασία για Υπουργό της εποχής.

Το ημερολόγιο έπεσε στα χέρια ενός τούρκου δημοσιογράφου, ο οποίος το έδωσε στους συγγενείς των 2 ανδρών. Οι πληροφορίες που περιείχε το ημερολόγιο δόθηκαν στη ΔΕΑ από τους αυτούς, με την ελπίδα ότι θα βοηθούσαν στην εξακρίβωση της τύχης τους. Κάτι τέτοιο δεν έγινε, παρά την καταφυγή των συγγενών σε διεθνή σώματα, όπως η Διεθνής Αμνηστία.

Η συμπτωματική ανακάλυψη ανθρώπινων οστών στην περιοχή του Κάτω Πύργου το 1996 αναπτέρωσε τις ελπίδες τους. Ωστόσο, κατόπιν επιστημονικής εξέτασης από ξένους εμπειρογνώμονες, διεφάνη ότι τα οστά ανήκαν σε άτομα που έζησαν μεταξύ του 1030 και 1240 μ.Χ. Η ελληνοκυπριακή πλευρά ενημέρωσε σχετικά την τουρκοκυπριακή για τις εξελίξεις αυτές. Οι περιπτώσεις τους πήραν το δρόμο για το Ευρωπαϊκό Δικαστήριο Ανθρωπίνων Δικαιωμάτων το οποίο απέρριψε την προσφυγή τους επί διαδικαστικού θέματος (και άρα, χωρίς να μπει στην ουσία), αφού δεν είχαν καταχωρίσει την προσφυγή τους εντός της 6μηνης προθεσμίας που τάσσει η Σύμβαση.

Η πιο πάνω ιστορία με ελαφρές παραλλαγές και ελληνικά ή τουρκικά ονόματα θα μπορούσε να κωδικοποιήσει την πιο σκοτεινή πτυχή του Κυπριακού: αυτή της ιστορίας των αγνοουμένων και των δυο κοινοτήτων στην Κύπρο.

Δεκαετίες μετά τα γεγονότα, η τελούσα σε ύπνωση κοινωνία, ετοιμάζεται να δει στον ξύπνιο της τους εφιάλτες που νόμιζε πως είχε για χρόνια θάψει. Στο επόμενο διάστημα θα περάσουν το οδόφραγμα δεκάδες φέρετρα με τα λείψανα ανθρώπων που έως πρόσφατα θεωρούνταν αγνοούμενοι. Οι οικογένειες όλων των αγνοουμένων αναμένουν να χυθεί δίκαιο φως στις προσωπικές τους τραγωδίες. Έχουν δικαίωμα να μάθουν για το θάνατο των δικών τους, έχουν δικαίωμα στην αλήθεια.

Η Κύπρος υπέγραψε τον περασμένο Φεβρουάριο τη Διεθνή Σύμβαση για την Προστασία Όλων των Ατόμων από τις Καταναγκαστικές Εξαφανίσεις. Να μια λαμπρή ευκαιρία για μια πράξη εξόχου συμβολικού περιεχομένου: να είναι η Κύπρος η πρώτη χώρα που θα κυρώσει τη σύμβαση αυτή. Ας ελπίσουμε ότι στα Υπουργεία Δικαιοσύνης και Εξωτερικών κάποιοι, ακόμα, ακούν...

ΔΙΚΑΙΩΜΑ ΣΤΗΝ ΑΞΙΟΠΡΕΠΕΙΑ

"ΓΙΑ ΤΗΝ ΑΜΑΛΙΑ"

«Ο ασθενής έχει το δικαίωμα του σεβασμού του προσώπου του και της ανθρώπινης αξιοπρέπειάς του.»

(σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 47 του Ν. 2071/ 1992)

«Να γίνουν εξαίρεση οι αλμπάνηδες ρε παιδιά, όχι ο κανόνας...»

(Αμαλία Καλυβίνου, 1977-2007)

Από την ηλικία των οκτώ ετών, η Αμαλία ξεκίνησε να πονάει. Παρά τις συνεχείς επισκέψεις της σε γιατρούς και νοσοκομεία, κανένας δεν κατάφερε να διαγνώσει εγκαίρως το καλόηθες νευρίνωμα στο πόδι της. Δεκαεπτά χρόνια αργότερα, η Αμαλία έμαθε ότι το νευρίνωμα είχε πια μεταλλαχθεί σε κακόηθες νεόπλασμα.

Για τα επόμενα πέντε χρόνια η Αμαλία είχε να παλέψει όχι μόνο με τον καρκίνο και τον ακρωτηριασμό, αλλά και με την παθογένεια ενός Εθνικού Συστήματος Υγείας που επιλέγει να κλείνει τα μάτια στα φακελάκια κι επιμένει να κωλυσιεργεί με παράλογες γραφειοκρατικές διαδικασίες. Εκτός από τις ακτινοβολίες και τη χημειοθεραπεία, η Αμαλία είχε να αντιμετωπίσει την οικονομική εκμετάλλευση από γιατρούς που στάθηκαν απέναντί της και όχι δίπλα της. Πέρα από τον πόνο, είχε να υπομείνει την απληστία των ιδιωτικών κλινικών και την ταλαιπωρία στις ουρές των ασφαλιστικών ταμείων για μία σφραγίδα.

Η Αμαλία άφησε την τελευταία της πνοή την Παρασκευή 25 Μαϊου 2007. Ήταν μόλις 30 ετών.

Πριν φύγει, πρόλαβε να καταγράψει την εμπειρία της και να τη μοιραστεί μαζί μας μέσα από το διαδικτυακό της ημερολόγιο. Στην ηλεκτρονική διεύθυνση http://fakellaki.blogspot.com, η νεαρή φιλόλογος κατήγγειλε επώνυμα τους γιατρούς που αναγκάστηκε να δωροδοκήσει, επαινώντας παράλληλα εκείνους που επέλεξαν να τιμήσουν τον Ορκο του Ιπποκράτη. Η μαρτυρία της συγκίνησε χιλιάδες ανθρώπους, που της στάθηκαν συμπαραστάτες στον άνισο αγώνα της μέχρι το τέλος.

«Ο στόχος της Αμαλίας ήταν να πει την ιστορία της, ώστε μέσα απ' αυτήν να αφυπνίσει όσο το δυνατόν περισσότερους ανθρώπους και συνειδήσεις. Κυρίως ήθελε να δείξει ότι υπάρχουν τρόποι αντίστασης στην αυθαιρεσία και την εξουσία των ασυνείδητων και ανάλγητων γιατρών, αλλά και των γραφειοκρατών υπαλλήλων του συστήματος υγείας.»

(Δικαία Τσαβαρή και Γεωργία Καλυβίνου - μητέρα και αδελφή της Αμαλίας)

Σύμφωνα με τις διατάξεις του άρθρου 77 του Ν. 2071/1992, θεωρείται πειθαρχικό παράπτωμα για τους γιατρούς του Ε.Σ.Υ:

«Η δωροληψία και ιδίως η λήψη αμοιβής και η αποδοχή οποιασδήποτε άλλης περιουσιακής παροχής, για την προσφορά οποιασδήποτε ιατρικής υπηρεσίας.»

Η Αμαλία Καλυβίνου αγωνίστηκε για πράγματα που θεωρούνται αυτονόητα σε ένα σύγχρονο ευρωπαϊκό κράτος. Δυστυχώς δεν είναι και τόσο αυτονόητα στην Ελλάδα. Συνεχίζοντας την προσπάθεια που ξεκίνησε η Αμαλία, διαμαρτυρόμαστε δημόσια και απαιτούμε:

* ΝΑ ΛΗΦΘΟΥΝ ΑΜΕΣΑ ΜΕΤΡΑ ΑΠΟ ΤΗΝ ΠΟΛΙΤΕΙΑ ΩΣΤΕ ΝΑ ΣΤΑΜΑΤΗΣΟΥΝ ΤΑ ΦΑΚΕΛΑΚΙΑ ΚΑΙ Η ΑΝΙΣΟΤΗΤΑ ΠΟΥ ΕΠΙΦΕΡΟΥΝ ΣΤΗΝ ΑΝΤΙΜΕΤΩΠΙΣΗ ΤΩΝ ΑΣΘΕΝΩΝ

* ΝΑ ΓΙΝΕΙ ΠΙΟ ΕΥΕΛΙΚΤΟΣ Ο ΚΡΑΤΙΚΟΣ ΜΗΧΑΝΙΣΜΟΣ ΩΣΤΕ ΝΑ ΜΗ ΘΡΗΝΗΣΟΥΜΕ ΞΑΝΑ ΘΥΜΑΤΑ ΤΩΝ ΧΡΟΝΟΒΟΡΩΝ ΓΡΑΦΕΙΟΚΡΑΤΙΚΩΝ ΔΙΑΔΙΚΑΣΙΩΝ

* ΝΑ ΕΠΙΒΛΗΘΕΙ ΑΥΣΤΗΡΟΤΕΡΟΣ ΕΛΕΓΧΟΣ ΣΤΗ ΔΙΑΠΛΟΚΗ ΦΑΡΜΑΚΕΥΤΙΚΩΝ ΕΤΑΙΡΕΙΩΝ ΚΑΙ ΙΑΤΡΙΚΟΥ ΚΑΤΕΣΤΗΜΕΝΟΥ

* ΝΑ ΑΞΙΟΠΟΙΗΘΟΥΝ ΟΙ ΑΝΕΚΜΕΤΑΛΛΕΥΤΕΣ ΝΟΣΟΚΟΜΕΙΑΚΕΣ ΥΠΟΔΟΜΕΣ ΚΑΙ ΝΑ ΥΠΑΡΞΕΙ ΣΥΝΕΧΗΣ ΚΑΙ ΑΡΤΙΑ ΕΠΙΣΤΗΜΟΝΙΚΗ ΚΑΤΑΡΤΙΣΗ ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ ΤΟΥΣ ΓΙΑΤΡΟΥΣ ΚΑΙ ΤΟΥΣ ΝΟΣΗΛΕΥΤΕΣ ΤΟΥ Ε.Σ.Υ.

* ΝΑ ΚΑΘΙΕΡΩΘΕΙ Η ΨΗΦΙΟΠΟΙΗΣΗ ΤΟΥ ΙΑΤΡΙΚΟΥ ΦΑΚΕΛΟΥ ΤΟΥ ΑΣΘΕΝΟΥΣ ΠΑΝΕΛΛΗΝΙΩΣ, ΩΣΤΕ ΝΑ ΕΠΙΣΠΕΥΔΕΤΑΙ Η ΣΩΣΤΗ ΔΙΑΓΝΩΣΗ ΚΑΙ ΘΕΡΑΠΕΙΑ


ΑΣ ΠΑΨΕΙ ΠΛΕΟΝ Η ΥΠΟΚΡΙΣΙΑ ΤΩΝ ΚΥΒΕΡΝΩΝΤΩΝ, ΠΟΥ ΠΡΟΤΙΜΟΥΝ ΝΑ ΛΑΔΩΝΟΝΤΑΙ ΟΙ ΓΙΑΤΡΟΙ ΑΠΟ ΤΟΥΣ ΑΣΘΕΝΕΙΣ ΠΑΡΑ ΝΑ ΑΜΕΙΒΟΝΤΑΙ ΑΞΙΟΠΡΕΠΩΣ ΑΠΟ ΤΟ ΚΡΑΤΟΣ.

* ΟΧΙ ΑΛΛΑ ΦΑΚΕΛΑΚΙΑ

* ΟΧΙ ΑΛΛΗ ΓΡΑΦΕΙΟΚΡΑΤΙΑ
* ΟΧΙ ΑΛΛΟΣ ΕΜΠΑΙΓΜΟΣ

ΔΙΚΑΙΟΥΜΑΣΤΕ ΔΩΡΕΑΝ ΚΑΙ ΑΠΟΤΕΛΕΣΜΑΤΙΚΗ ΠΕΡΙΘΑΛΨΗ. ΓΙΑ ΟΛΟΥΣ.

Την επόμενη φορά που θα χρειαστεί να δώσετε φακελάκι, μην το κάνετε. Προτιμήστε καλύτερα να κάνετε μια δωρεά. Η τελευταία επιθυμία της Αμαλίας ήταν η ενίσχυση της υπό ανέγερση Ογκολογικής Μονάδας Παίδων

(Σύλλογος Ελπίδα, τηλ: 210-7757153, e-mail: infο@elpida.org, λογαριασμός Εθνικής Τράπεζας: 080/480898-36, λογαριασμός Alphabank: 152-002-002-000-515. Θυμηθείτε να αναφέρετε ότι η δωρεά σας είναι "για την Αμαλία").



ΔΙΑΔΙΚΤΥΑΚΗ ΚΙΝΗΣΗ ΦΙΛΩΝ ΤΗΣ ΑΜΑΛΙΑΣ

Video ergo sum (ή το τέλος της αισθητικής)

Στο τέλος τα ίδια μας τα όνειρα θα μας σώσουν
Ν. Καρούζος

Οι οθόνες, τα κλιπάκια, αράδες ατελείωτες στα έντυπα μιλάνε ακατάπαυστα για τη νέα σπεσιαλιτέ του τηλε-κανιβαλισμού. Οι άνθρωποι γύρω, μηχανιστικά επαναλαμβάνουν τη σαχλαμάρα, νομίζοντας ότι κάνουν πλάκα. Είναι σχεδόν εφιαλτικό: όπου πηγαίνεις όλοι σου πετούν κάποια στιγμή το αμίμητο: «Βας Βας ο Παρασκευάς».

Ό,τι πιο trash έχει ξεράσει τους τελευταίους μήνες η τηλεόραση, έχει διαχυθεί, σαν ξεχειλισμένη αποχέτευση, στις ζωές μας και μια ανυπόφορη μπόχα κατακλύζει τα πάντα. Ένα ολόκληρο έθνος μαϊμουδίζει την ανοησία και το σύνολο σχεδόν των πολιτών υφίσταται μια σχιζοφρενική αγωγή του πολίτη, ζυγισμένοι-στοιχισμένοι όλοι μέσα στον τηλεοπτικό βόθρο.

Κάτι δεν πάει καλά. Γενικώς. Στις παρέες και τις συγκεντρώσεις φίλων. Όπου το μόνο θέμα συζήτησης είναι ξανά (και ξανά) η τηλεόραση και τα υποπροϊόντα της. Μετά το τσουνάμι των reality, ξεκινά τώρα ο δεύτερος γύρος, για να σαρώσει όσους μείναμε όρθιοι στο πρώτο χτύπημα. Οι πολιτικές κουβέντες έχουν εξαφανιστεί, μαζί τους και η ιστορία που θα μπορούσαν να είχαν γράψει οι παρέες, για να θυμηθούμε τον παλιό καλό Νιόνιο. Εμείς μιλάμε για την τηλεόραση και η τηλεόραση προβάλλει εμάς- μια ατελείωτη κι ανούσια αυτοαναφορικότητα!

Ο δημόσιος λόγος - αυτός που αρθρώνουμε δηλαδή ο ένας προς τον άλλο - φτωχαίνει σε περιεχόμενο και ό,τι μπορούσε δυνάμει να μας δέσει, να αποτελέσει κοινό τόπο αναφοράς, παραδίδεται αμαχητί για μέτρηση στην AGB. Στο τέλος της πορείας προς την άβυσσο, είμαστε όλοι οι ίδιοι - σκεφτόμαστε το ίδιο, ντυνόμαστε το ίδιο, λέμε τα ίδια πράγματα, ίσως και με τις ίδιες λέξεις…

Σας έχει μιλήσει κανείς πρόσφατα για κάποιο βιβλίο που διάβασε; Για ένα ταξίδι που έκανε ή που ποθεί για να κινήσει; Σταθήκατε αμήχανοι και πλήρεις, καθώς πιάσατε τον εαυτό σας να τραγουδά αμέριμνα και παθιασμένα ένα τραγούδι που συμπυκνώνει συλλογικές αγωνίες, όνειρα και προσωπικές λυτρώσεις; Θυμάστε πώς να πορεύεστε ακόμα εκείνο το εσωτερικό μονοπάτι; Μοιραστήκατε με τους φίλους τους παλιούς μια κουβέντα ουσιαστική;

Μια κοινωνία-ζόμπι περιφέρει τη σαπίλα της από τα πεζοδρόμια της Στασικράτους στα posh πάρτυ και από εκεί στη γηπεδική βία – ήδη έτοιμη, ήδη εκπαιδευμένη να υπακούει πειθήνια στις εξανδραποδιστικές προσταγές μιας comme il faut ζωής.

Την ίδια ώρα, το πολιτισμικό επέκεινα της πραγματικότητας απουσιάζει. Τα πράγματα συμβαίνουν αλλού, ερήμην μας, καθώς ο πολιτισμός δεν αποτελεί βίωμα ύπαρξης μέσα στο σπίτι, μέσα στην πόλη, μεταξύ μας, αλλά οιονεί διάλειμμα στα εγκαίνια μιας γκαλερί, για ανταλλαγή γλοιωδών «αγάπη μου» ανάμεσα σε παχύσαρκες κυράτσες και υπουργούς του νεποτισμού. Η προσέγγιση στο θέμα αυτό παίρνει τη μορφή του εκθέματος, με άλλα λόγια σπεύδουμε να δούμε κάτι το πολιτιστικό. Κι αυτό, ακριβώς, καταδεικνύει την απουσία και το κενό.

Θα ‘θελα, αλήθεια, να διαβώ αυτή τη χώρα με ερωτική διάθεση, να τη βιώσω αισθαντικά. Μα, δυστυχώς, δεν το μπορώ….

Θέλω έναν Πρόεδρο ….

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα κομίζει πολιτικές προτάσεις στην Ε.Ε. και θα συμμετέχει ενεργά στο όλον ευρωπαϊκό γίγνεσθαι – Όχι μόνο Κυπριακό, Κυπριακό, Κυπριακό….

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα σταματήσει την πολιτική της άδειας καρέκλας στην Ε.Ε. – Οι φοβίες, οι δογματισμοί και η αβουλία μας υποτιμά ως κράτος, μας αφαιρεί ως κοινωνία.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που δεν θα είναι δέσμιος τον κάθε λογής συμφερόντων και δεν θα έχει τελέσει σε οικονομική ή εργασιακή σχέση με αυτά - Τα παραμάγαζα τους μέσα στην ίδια την πολιτική εξουσία, όπως Τράπεζες, αμφιβόλου πολιτικής καθαρότητας δοσοληψίες και προεκλογικές ενισχύσεις, πρέπει να εκλείψουν.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα έχει αντίληψη της πολιτικής ευθύνης για τους συνεργάτες που επιλέγει – Και όχι να διορίζει αξιωματούχους που φιγουράρουν στις ετήσιες εκθέσεις του Γενικού Ελεγκτή.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα θεσμοθετήσει τον ετήσιο έλεγχο της εκτελεστικής εξουσίας από τους πολίτες με δημόσιες συζητήσεις- Εξουσία σημαίνει κοινωνική ευθύνη, όχι ελέω Θεού προνόμιο.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα επιβάλει τον κανόνα, κάθε υπογραφή υπουργού στο διαδίκτυο.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα ακυρώσει το ανήθικο μάθημα, ότι μόνον αυτός που έχει στενές σχέσεις με την εξουσία, μπορεί να προχωρήσει στην κοινωνία και να πετύχει στη ζωή του.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα απευθύνεται ειλικρινώς, με ολοκληρωμένη πολιτική στους Τουρκοκύπριους συμπατριώτες μας – Είναι συμπολίτες υπό κατοχή, όχι υποψήφιοι προς «Ακριτ – ηριασμό».

· Θέλω έναν Πρόεδρο που όταν θα μιλάει για «πατριωτισμό» θα εννοεί την ανάπτυξη αυτού του τόπου και την πρόοδο της κοινωνίας ως συνόλου – Και όχι να σπέρνει διχασμούς, για να θερίσει ψήφους.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα συνδιαλέγεται με τους πολίτες – Τέρμα το ταμπούρωμα στο Προεδρικό και οι διακυβερνήσεις με το τηλεκοντρόλ.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα ξέρει πόσο στοιχίζει ένα λίτρο γάλα και ένα ψωμί – Η οικονομική πολιτική δεν ασκείται in vitro, αφορά την καθημερινή μας ζωή.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα έχει πολιτικό όραμα, νέες ιδέες και κοινωνική ευαισθησία – Η δεκαετία του 60 έχει καταστεί κατάρα για τη χώρα.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα αναγνωρίσει τις δολοφονίες των αριστερών – Είναι καιρός για πολιτική συμφιλίωση.

· Θέλω έναν Πρόεδρο με δημόσιο λόγο που θα απευθύνεται σε πολίτες και όχι υπηκόους – Όχι άλλες «εκδικητικές οργές» και απαξιώσεις των «δηλωσιογράφων».

· Θέλω έναν Προεδρο που θα έχει ψηλά στην ατζέντα την Παιδεία και τον Πολιτισμό – Το Προεδρικό δεν είναι συναυλιακός χώρος για τις Βισσοβανδήδες….

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα ξέρει τι είναι το Ιντερνετ και να ελέγχει το email του – Φτάνει πια με τους ηλεκτρονικά αναλφάβητους πολιτικούς.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα εκσυγχρονίσει τη δημόσια διοίκηση – Και όχι να στέλνει επιστολές στους γενικούς διευθυντές για έναρξη πειθαρχικών ερευνών.

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα εμπιστευτεί θέσεις άσκησης εξουσίας σε νέους ανθρώπους – Φτάνει πια με τις λογικές της παρέας και της γεροντοκρατίας των συναγωνιστών πάνω από το συλλογικό συμφέρον!

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα αναθέσει ουσιαστικές αρμοδιότητες σε γυναίκες – Αρκετά δεν κράτησε η ανδροκρατία σε αυτό τον τόπο;

· Θέλω έναν Πρόεδρο που θα είναι πεποίθηση του ότι το κράτος θα υπηρετεί τον πολίτη και όχι τους κομματάρχες της εξουσίας και τα μεγάλα ολιγαρχικά συμφέροντα που συνδέονται μαζί τους.

· Θέλω έναν Πρόεδρο από το μέλλον!

Η γενιά των 700 λιρών

“βολεμένοι, εύκαιροι και δανεισμένοι,
πιασμένοι από μια φούστα ή μια καρέκλα σπασμένη.
Και σαν πρώτα αντρειωμένοι, τώρα σκυμμένοι,
καλοδιατήρητοι και γυμνασμένοι”
«Πάει καιρός», Active Member.

Η γενιά μας αντιμετωπίζει το σοβαρό ενδεχόμενο οι όροι και οι συνθήκες ζωής της να μην είναι καλύτερες από αυτές των γονιών μας. Για πρώτη φορά, μια ολόκληρη γενιά αντιμετωπίζει μαζικά την πιθανότητα να έχει κοινωνική θέση και οικονομικό επίπεδο χαμηλότερο από την οικογένεια από όπου προέρχεται.

Μετά από χρόνια σπουδών και προσπαθειών για απόκτηση δεξιοτήτων και προσόντων, οι προσδοκίες για μια προσοδοφόρο εργασία που θα διασφαλίζει μια αξιοπρεπή διαβίωση δεν διαφαίνεται να ευοδώνονται. Οι περισσότεροι δουλεύουν στον ιδιωτικό τομέα, με μισθούς που αποτυπώνονται στα κέρδη, για παράδειγμα, των τραπεζών. Ανήκουν σε μια μάζα από την οποία ελάχιστοι θα ξεχωρίσουν. Μπορούν να τους απολύσουν, δουλεύουν σε εξαντλητικά ωράρια και ακόμη εξαντλητικότερους ρυθμούς και απολαμβάνουν τα ελάχιστα. Ο διορισμός στο Δημόσιο περνά μέσα από την ταπείνωση ενός καφκικού συστήματος γνωστών και ημετέρων, καθιστώντας μακάριους τους διοριζόμενους…

Οι μισθοί παραμένουν δυσανάλογα χαμηλοί σε σχέση με το κόστος ζωής. Η δυνατότητα για ένα νέο να αποκτήσει την προσωπική του στέγη (με ενοίκιο ή αγορά) και, παράλληλα, να καλύπτει βασικές ανάγκες του είναι σχεδόν ανύπαρκτη. Για το λόγο αυτό, πολλοί, ακόμα και μετά τα 30 παραμένουν στο οικογενειακό σπίτι – στεγασμένοι μεν, ανέστιοι δε.

Η γενιά μας με έρχεται αντιμέτωπη με ένα ιδιάζον δίλημμα. Καλείται να στηρίξει ένα σύστημα κοινωνικών ασφαλίσεων που κλονίζεται. Είναι ένα ασφαλιστικό σύστημα που θα στηριχτεί στις εισφορές των νεότερων για να καταβάλει τις συντάξεις των γονέων τους, χωρίς ωστόσο να εγγυάται στους ίδιους ότι θα έχουν λαμβάνειν στο μέλλον.

Η κατάσταση προκαλεί δυσφορία από τις εντεινόμενες εισοδηματικές διαφορές. Ένας μικρός αριθμός ατόμων καρπώνεται ένα δυσανάλογο για το μέγεθος και τις ανάγκες του πλούτο, ενώ την ίδια ώρα η πλατιά μάζα, ένα σύγχρονο προλεταριάτο, εξωθείται στην μικροαστικοποίηση. Οι λόγοι για αυτό θεμελιώνονται μεν στην οικονομική πτυχή, ωστόσο οι συνέπειες τους εξικνούνται σε όλο το φάσμα της κοινωνικής ζωής και εγγράφονται στον ευρύ πολιτικό ορίζοντα.

Ο μικροαστισμός εξωθεί σε συγκεκριμένες κοινωνικές συμπεριφορές και πολιτικές κρίσεις στο μικρό- και μακρό- κοσμο. Ενδεικτικά, ο μικροαστός είναι πιο επιρρεπής σε απαξιωτικές για την πολιτική λογικές του τύπου «όλοι ίδιοι είναι». Επίσης, οδηγεί ταχέως σε ανάπτυξη ενός μουχλιασμένου συντηρητισμού στις κοινωνικές αντιλήψεις, που αντιστέκεται φοβικά απέναντι σε κάθε αλλαγή.

Η παραδοξότητα είναι ότι ενώ αυτή η πολυπληθής ομάδα φαίνεται καταδικασμένη να υπακούσει το πεπρωμένο της, δεν αντιδρά και δεν ριζοσπαστικοποιείται. Παίζει με τους όρους του συστήματος, το οποίο με σταθερό τρόπο τους εγκολπώνεται κατά αισχρό και αναπόδραστο τρόπο. Οι αλυσίδες της βαριάς βιομηχανίας των δανείων, οι καταναγκασμοί των life style προτύπων, ο καθημερινός βιασμός της αισθητικής από την τηλεόραση, η διαμόρφωση και ο εκμαυλισμός συνειδήσεων από ένα πολιτικό σύστημα που παραμένει στην ουσία του προσωποπαγές και πελατειακό, δημιουργούν ένα θανατερό κλίμα σε αυτή την άχρωμη πολιτεία.

Mια ολόκληρη γενιά αισθάνεται πως όλοι οι άλλοι βολεύονται και της στέλνουν τον λογαριασμό - και έχει δίκιο. Πλησιάζουν οι εκλογές και είμαι εξαιρετικά περίεργος να ακούσω τι έχουν να μας πουν. Σε αυτή τη γενιά, τη φορτωμένη τη ρετσινιά της «απολιτικής» ποιος θα τολμήσει να μιλήσει και τι να της υποσχεθεί;

(Πολλές ιδέες και εκτεταμένη λογοκλοπή από το www.g700.blogspot.com)

Η πατρίδα μου, μια ξένη χώρα

“Δέκα χιλιάδες μέλισσες έστειλε ο Ονήσιλος
κι όλες ψοφήσανε απάνω στο παχύ μας δέρμα
χωρίς τίποτα να νιώσουμε.”
«Ονήσιλος», Παντελής Μηχανικός

Περάσαμε απέναντι, από το οδόφραγμα του Αγίου Δομετίου. Στην αρχή ένα σφίξιμο, λες και όλοι οι μύες είχαν τεντωθεί στο έσχατο σημείο. Οι αισθήσεις είχαν διεγερθεί και μια ανατριχίλα με διαπερνούσε. Οι μυρωδιές, το τοπίο. Όλα αλλιώτικα, ένας άλλος κόσμος.

Ανεβήκαμε τον Πενταδάκτυλο. Μετά από μια στροφή, άξαφνα, η θάλασσα της Κερύνειας. Κατηφορίσαμε αργά, βλέποντας την πόλη να διαγράφεται μπροστά μας. Παντού σημαίες, αγάλματα, πανό. Στο λιμανάκι, άναρχη τουριστική ανάπτυξη, μυρωδιά από διπλοτηγανισμένο λάδι, πινακίδες, ασχημονίες στα πρότυπα της Αγίας Νάπας. Δίπλα το κάστρο, το καράβι της Κερύνειας. Κιτς ψευτομουσειακές εκθέσεις, παραπλανητικές αναφορές για την ιστορία του τόπου. Αν τις πιστέψεις, θα μάθεις ότι από τους νεολιθικούς χρόνους η Κερύνεια πέρασε στους Οθωμανούς, μετά από σύντομες διαδοχές των δυτικών. Μια φράση με φτύνει στο πρόσωπο: “Girne, once known as Kyrenia….”. Στην κορυφή του κάστρου αγνάντεψα τη θάλασσα. Δεν ήξερα με ποιον να οργιστώ περισσότερο: με αυτούς που συστηματικά αλλοιώνουν ή με εμάς που είχαμε την ευκαιρία να ξαναγυρίσουμε και με την άρνηση μας, συναινέσαμε στη συνέχιση της τραγωδίας...

Πήραμε το δρόμο για ανατολικά, στον παραλιακό δρόμο για την Καρπασία. Χωρίς αίσθηση του χρόνου και των αποστάσεων. Οδηγούσα βυθισμένος σε σκέψεις που μου έρχονταν αλλόκοτα. Οι υπόλοιποι σιωπηλοί, προφανώς πελαγοδρομούσαν στα ίδια. Η άλλη πλευρά του Πενταδακτύλου. Βγαίνοντας από την Κερύνεια και για απόσταση χιλιομέτρων χιλιάδες εξοχικές κατοικίες, εκατοντάδες οικισμοί. Διαφημιστικές πινακίδες από τα real estate γραφεία που πουλάνε για 30 με 50 χιλιάδες λίρες ένα εξοχικό.

Στο μυαλό μου αντηχούσε η φωνή μιας άγνωστης κυρίας, που με είχε πάρει τηλέφωνο στο γραφείο τις προάλλες. Ήθελε να προσφύγει στο ΕΔΑΔ για την περιουσία της στη Λάπηθο. «Ξέρω ότι ό,τι τζιαι να γινεί, τζιαι να λυθεί, εν θα μας τα δώκουν πίσω. Έσιει 30 χρόνια περιπαίζουν μας. Εδιούσαν μας 6 λίρες το μήνα, πως ήμαστουν πρόσφυγες. Έχω 3 κόρες, ίντα που να τες κάμω; Επήρα τες, είδαν τα. Μα, εν εζιήσαν ποτζεί, τζιαι εν τα νώθουν δικά τους».

Φτάσαμε μέχρι το Μπογάζι κι από εκεί γυρίσαμε για Αμμόχωστο, «θαλασσινός ο κόρφος σου κι ανθοί στις αμασχάλες». Άλλα ονόματα, που σβήνουν τα πρώτα. Ξέρετε εσείς χωριό με το όνομα «Yeni Bogazici»; Ίσως ξέρει κάποιος τον Άγιο Σέργιο.... Ο δρόμος μας έβγαλε στην εκκλησία του Αγίου Νικολάου. Χωρίς συντήρηση, ζωσμένη σε μια ανείπωτη παρακμή. Πιο πέρα μια κλειδαμπαρωμένη εκκλησία. Από μια χαραμάδα, βλέπω την καταστροφή και μια αποφορά περιττωμάτων μου φέρνει αναγούλα. Πέσαμε πάνω σε ένα φυλάκιο που ελέγχει την πρόσβαση στα Βαρώσια. Ένας στρατιώτης μας λέει να φύγουμε. Πήρα το δρόμο του γυρισμού για την «κανονική» μου πατρίδα.

Η ιστορική μνήμη σβήνει. Ότι μαρτυρεί την παρουσία μας, καταστρέφεται. Ο κόσμος προσαρμόζεται, ξυπνάει και κοιμάται με την καθημερινή την έγνοια του. Την κρίσιμη ώρα παπαγαλίζει ηχηρές αρνήσεις. Σε λίγο καιρό, τίποτα δεν θα είναι το ίδιο.
Στριφογυρίζει στο μνήμα του ο ποιητής: "Κι όταν το ποδοβολητό των βαρβάρων/ έφτασε στη Σαλαμίνα/ φρύαξε ο Ονήσιλος. Άλλο δεν άντεξε./ Άρπαξε το/ καύκαλό του και το θρυμμάτισε απάνω στο κεφάλι μου.... "

Αδιέξοδοι καιροί, ανοχύρωτες πολιτείες (2)

Δυστυχώς, δεν γίνεται αντιληπτό ότι από το 1974 αναπτύσσεται στο βόρειο κομμάτι της πατρίδας μας ένα ξεχωριστό μόρφωμα. Δεν εννοώ μόνο υπό την έννοια ενός μορφώματος που επιθυμεί να αναγνωριστεί ως αυτεξούσια οντότητα, αλλά ως ένας άλλος πολιτισμός που αναπτύσσεται ανεξάρτητα από τις ελεύθερες περιοχές. Τα ίχνη του πολιτισμού μας καταστρέφονται και η ιστορική φυσιογνωμία του τόπου διαστρεβλώνεται. Σε ορίζοντα δύο γενεών, το πληθυσμιακό ισοζύγιο θα έχει αλλάξει εις βάρος μας, με νέα τετελεσμένα να προβάλλουν στον ορίζοντα. Τι κάνουμε για να τα αποτρέψουμε όλα αυτά;

Αποφάσισα, μετά από έντονη αμφιταλάντευση, ότι τον προσωπικό αγώνα θα τον δώσω από αλλού. Και αφού θεωρώ ότι η σιωπή έχει κάνει διαχρονικά κακό σε αυτόν τον τόπο, πιστεύω ότι όλοι οφείλουμε να μιλήσουμε τώρα. Ο καθένας πρέπει να κάνει τις επιλογές του. Να αποφασίσει με ποιους θα πάει και ποιους θα αφήσει και μάλιστα, τώρα που το διακύβευμα αιωρείται ακόμα πάνω από τις ζωές των ανθρώπων και τείνει να καταστεί τετελεσμένη μοίρα και όχι εκ των υστέρων, όταν η ετυμηγορία των καιρών καταγραφεί ανέκκλητα στα κιτάπια Ιστορίας.

Πιστεύω ότι και ο τόπος μας ζει σε μια περίοδο μετάβασης. Στην άλλη άκρη του χρονικού τούνελ, μας περιμένουν είτε η διχοτόμηση είτε η συμβίωση σε ένα κοινό κράτος. Το πως θα μας φανερωθεί ο μέλλοντας χρόνος δεν υποτάσσεται σε κάποιον άπιαστο ντετερμινισμό, αλλά εξαρτάται κι από εμάς. Κι αν είναι να μάθουμε κάτι από την Ιστορία μας για να ατενίσουμε το μέλλον, ας είναι το ότι η προσπάθεια επιβολής του ενός επί του άλλου είναι ατελέσφορη και μόνο δεινά μπορεί να επιφέρει στην πατρίδα. Κι ότι μια κοινή μας προσπάθεια είναι ότι απομένει για να απαλλαγούμε από το παρόν που βουλιάζει...

Αποφάσισα να καταθέσω αυτή την αποτίμηση επειδή αρνούμαι να συναινέσω στο σβήσιμο της μνήμης της ιστορικής μας παρουσίας στο βόρειο κομμάτι της πατρίδας μας και να συντελέσω σε άλλη μια χαμένη πατρίδα. Αρνούμαι να συνεχίσω να ανέχομαι μια κυβέρνηση που οδηγεί στα τυφλά τον τόπο και διακυβεύει αψήφιστα τα συμφέροντα του τόπου και, συνακόλουθα, του Έθνους. Αρνούμαι να τελώ σε σιωπηρή απόσυρση, πειθήνιο όργανο ξοφλημένων πολιτικών, την ώρα όμως που η τραγωδία περιμένει, αναπότρεπτη, στο τέλος. Αρνούμαι να βαδίσω στις a priori χαμένες μάχες που οδηγούμαστε, μόνο και μόνο για να πέσουμε ηρωικά.

Πιστεύω στη συνείδηση του χρέους. Σε αυτήν που υπαγορεύει στον κάθε πατριώτη να παλεύει με τη στάση ζωής του και με τα όσα πρεσβεύει στη γρήγορη επανένωση της πατρίδας. Πιστεύω σε ανθρώπους της γενιάς μου που μπορούν να ονειρευτούν μέσα από το ζόφο της περιρρέουσας ότι αυτήν την πατρίδα μπορούμε να τη ζήσουμε όλοι μαζί. Πιστεύω ότι οι μάχες μπορούν να κερδηθούν και ότι η γενιά των πατεράδων μας μπορεί να προλάβει να δει την Κύπρο ενωμένη ξανά. Πιστεύω ότι πρέπει να απαλλαγούμε από την παλιά γενιά πολιτικών που διαχειρίστηκαν μέχρι σήμερα το πρόβλημα και ως εξ αυτού του λόγου φέρουν και μέρος της πολιτικής ευθύνης. Δεν πιστεύω σε μια αμιγώς ελληνοκυπριακή Κυπριακή Δημοκρατία.

Η συλλογική νάρκωση στην οποία τελεί η κοινωνία μας και η λήθη που εμπεδώνεται καθημερινά, δεν με αφορά. Απομένει στους ελεύθερους και υπεύθυνους πολίτες αυτού του τόπου να αγωνιστούμε μαζί, όπως μπορούμε, για μια γρήγορη λύση, που θα δώσει ξανά μια προοπτική για την Κύπρο.

Αδιέξοδοι καιροί, ανοχύρωτες πολιτείες (1)

Είναι μήνες τώρα που πολλές σκέψεις με βασανίζουν για το Κυπριακό. Οι μετα-δημοψηφισματικές στρατηγικές επιλογές μας απέτυχαν να συλλάβουν τις παραμέτρους που διαμορφώθηκαν γύρω από αυτό και να δημιουργήσουν τις συνθήκες για τις σωστές κινήσεις. Η διαπίστωση των αποτυχιών δεν είναι θέμα προσωπικής πολιτικής εκτίμησης. Συνάγεται σαφώς από τη ρητορική που αναπτύχθηκε πριν από κάθε καμπή, και την αναντιστοιχία της με τα αποτελέσματα που επακολούθησαν.

Η προσωπική ανησυχία μετεξελίχθηκε σε διαφωνία. Η διαφωνία αυτή με την εφαρμοζόμενη πολιτική στο Κυπριακό και η αδυναμία μου, λόγω συνειδήσεως, να συνεχίσω να εργάζομαι σε ένα οργανισμό που ως εκ της αποστολής του καλείται να την εφαρμόσει, με οδήγησε στην παραίτηση από τη διπλωματική υπηρεσία.
Η πολιτική που ακολουθείται καταδικάζει την πατρίδα μας στην οριστική διχοτόμηση. Δυστυχώς, η δυναμική επίλυσης του προβλήματος που είχε αναπτυχθεί με την ένταξη μας στην Ε.Ε. και την ενταξιακή προοπτική της Τουρκίας, έχει ακυρωθεί και από τη μονοθεματική στρατηγική μας.

Η θεμελιώδης σκέψη του εγχειρήματος της ένταξης στηριζόταν στο ότι θα δημιουργούσε την αναγκαία δυναμική για ενσωμάτωση της Κύπρου στην ΕΕ και ενίσχυση της κυριαρχίας της, για εφαρμογή του Κοινοτικού δικαίου, με ευεργετικές συνέπειες στο πολιτικό πρόβλημα και, τέλος, για ενίσχυση της πρωτοβουλίας του ευρωπαϊκού παράγοντα στο Κυπριακό. Η πορεία δεν ήταν εύκολη. Η Ελλάδα ξόδεψε σημαντικό πολιτικό κεφάλαιο για να αποτρέψει την υπερίσχυση της αυθαίρετης διασύνδεσης λύσης και ένταξης. Η Κύπρος δεν κατέστη όμηρος των τουρκικών επιδιώξεων και κατόρθωσε να ενταχθεί στην ΕΕ χωρίς προσκόμματα. Σήμερα, βρισκόμαστε σε δυσμενή θέση και σε αναζήτηση έστω και ενός αξιόπιστου συμμάχου. Ακόμα και οι σχέσεις μας με την Ελλάδα έχουν δηλητηριαστεί, έστω κι αν οι διαψεύσεις επιμένουν περί του αντιθέτου. Κι αυτό αποτελεί πολιτική αυτοχειρία...
Η παρουσία της Κύπρου εξαντλείται στη χρησιμοθηρική αντιμετώπιση της ΕΕ για επίτευξη σκοπών χωρίς προοπτική. Αντιμετωπίζουμε την Κοινότητα ως άλλον ένα δικαστικό θεσμό. Η πραγματικότητα μας ξεπερνάει και εδώ. Η Κύπρος αντιμετωπίζει προβλήματα και πιέσεις από τους εταίρους της σε σχέση με την ενταξιακή προοπτική της Τουρκίας και την αναβάθμιση του ψευδοκράτους στο διεθνές πεδίο. Συρόμαστε σε συμβιβασμούς που άλλοτε επιβεβαιώνουν τα αυτονόητα και άλλοτε μας φέρνουν σε δυσχερέστερη θέση. Και γι' αυτή τη διαπίστωση, απτή (και δυστυχώς, όχι μοναδική) απόδειξη είναι τα αποτελέσματα του Ευρωπαϊκού Συμβουλίου του Δεκεμβρίου του 2006.

Φοβάμαι ότι αποτύχαμε. Αν η πολιτική είναι όντως η τέχνη του εφικτού αποτελέσματος, η ισχνότητα των επιτευγμάτων δείχνει αναπόδραστα την ανεπάρκεια της σημερινής πολιτικής. Στα τελευταία χρόνια έχουν καταγραφεί σοβαρές οπισθοδρομήσεις. Όλη η πολιτική μας προσανατολίζεται στην εφαρμογή του Πρωτοκόλλου, στην απροσδιορίστου περιεχομένου "ομαλοποίηση" και στην λειτουργία τεχνικών επιτροπών σε μελλοντικό χρόνο. Ο χρόνος δεν λειτουργεί υπέρ της πλευράς μας.

Ένα ακόμα πεδίο όπου υπάρχει σταδιακή αναστροφή του ισοζυγίου είναι το ΕΔΑΔ. Το κεκτημένο των υποθέσεων της Λοϊζίδου και της διακρατικής αποδυναμώνεται. Ο κίνδυνος αναγνώρισης δικαστικών θεσμών στα κατεχόμενα δεν είναι πια δυνητικός, αλλά μια σαφής προοπτική που θα υλοποιηθεί μέσα στα επόμενα χρόνια. Η ενθάρρυνση της υποβολής μαζικών προσφυγών και η ανυπαρξία καθοδήγησης μας οδηγεί στην αχρήστευση ενός ακόμη επιχειρήματος. Συνέπεια κι αυτό του γεγονότος ότι επιθυμούμε να μετατρέψουμε το Κυπριακό σε ένα απέραντο δικαστηριακό τοπίο. Κι όσο εμείς επιμένουμε να βαδίζουμε μέσα στη νύχτα, στα κατεχόμενα κάποιοι χτίζουν και χτίζουν και χτίζουν...

Πού οδηγούμαστε;

Γιατί πέθανε ο Patrice Lumumba;

Στις 17 Ιανουαρίου του 1961, ο Patrice Lumumba, πρώτος Πρωθυπουργός της Λαϊκής Δημοκρατίας του Κονγκό εκτελέστηκε από τους συμπατριώτες του, στους οποίους τον είχαν παραδώσει οι Βέλγοι πρώην αποικιοκράτες. Ο Lumumba ήταν εξέχουσα ηγετική μορφή και διακήρυξε με πάθος την αφρικανική ενότητα, την εθνική ανεξαρτησία και την οριστική αποαποικιοποίηση. Το πολιτικό φλερτ του με τους Σοβιετικούς και ο αγώνας του για εθνική αξιοπρέπεια ενάντια στην αποικιοκρατία, τον στοχοποίησαν στα μάτια των δυτικών, που απεργάστηκαν το τέλος του.

Λίγα χρόνια μετά το θάνατο του, μια ομάδα αποφάσισε να ονομάσει την κεντρική πλατεία της παλιάς Αγλαντζιάς με το όνομα του. Για το σκοπό αυτό, κάρφωσε την επιγραφή «Πλατεία Πατρίς Λουμούμπα», στην ήδη φέρουσα το όνομα του αγωνιστή της ΕΟΚΑ πλατεία Κυριάκου Καραολή. Σε επίπεδο συμβολισμών, το θέμα ήταν ξεκάθαρο: η Αριστερά, πιστή στις διεθνιστικές διακηρύξεις της, είχε ταυτιστεί με τον αφρικανό πατριώτη που δολοφονήθηκε από τις καπιταλιστικές-ιμπεριαλιστικές δυνάμεις. Από την άλλη, η εγχώρια Δεξιά, έχοντας επικρατήσει στον αγώνα για την εξουσία, είχε αποδυθεί στην ιδεολογική/πολιτική επικράτησή της μέσα από τους μηχανισμούς της Εκκλησίας, της εκπαίδευσης, των δυνάμεων ασφαλείας και δευτερευόντως της ονοματοδοσίας δρόμων, πλατειών και κτηρίων.

Η πρόσφατη πολιτική ιστορία μας περιέχει κι άλλες, ανεκδοτολογικού χαρακτήρα, ιστορίες για το πώς οι αντίπαλες παρατάξεις (ιδεολογικά, εθνοτικά ή και τα δύο) συγκρούστηκαν στο νησί μας. Κοιτάζοντας από την ασφαλή απόσταση των 40 και πλέον χρόνων, είμαι βέβαιος ότι η προεξάρχουσα διάσταση τους είναι αυτή ενός περιστατικού που μπορεί να προκαλέσει ένα χαμόγελο.

Η δεύτερη ανάγνωση όμως, με βάζει σε σκέψεις, σε συνδυασμό με μια σειρά άρθρων που έχουν δημοσιευτεί πρόσφατα στον έντυπο Τύπο. Με ορίζοντα τις επόμενες προεδρικές εκλογές, η συλλογιστική τους βασίζεται στη λογική της διαρκούς και αέναης σύγκρουσης δυο παρατάξεων. Στο χωνευτήρι αυτής της σκέψης, μπαίνουν όλα: ποιοι ήταν με ποιους και πότε, με το Μακάριο, στις φασαρίες του ‘63, με το Γρίβα, στο πραξικόπημα, στην εισβολή, με τον Κληρίδη/Βασιλείου /Κυπριανού στην κυβέρνηση, στις προηγούμενες εκλογικές αναμετρήσεις, στο «ναι» και «όχι» του δημοψηφίσματος.

Ο λόγος του προβληματισμού μου έγκειται στο γεγονός ότι μέσα στην αφελή απλότητά της, η σκέψη αυτή έχει την ιδιοτέλεια να προσεγγίζει τα μελλοντικά πολιτικά διακυβεύματα με όρους του παρελθόντος. Η εκ των προτέρων προσπάθεια του διαχωρισμού με εννοιολογικά εργαλεία του παρελθόντος είναι καταδικασμένη να δώσει λανθασμένες απαντήσεις, αφού αυτό που θα κριθεί στις επόμενες εκλογές δεν είναι η στάση και οι πεποιθήσεις του καθενός έναντι ιστορικά τετελεσμένων γεγονότων, αλλά η ετοιμότητα του να αντιμετωπίσει τα διλήμματα και τα ζητούμενα της Κύπρου που βαδίζει στον 21ο αιώνα.

Πιστεύω ότι η παρελθοντολογία, η προγονοπληξία, η εμμονή στις πρακτικές και την (α)πολιτική σκέψη της δεκαετίας του ‘60 είναι λόγοι που συνέτειναν στο να δοκιμαστεί αυτός ο τόπος τόσο σκληρά. Το τραγικό είναι ότι, ακόμα και σήμερα, οι φορείς εκείνων των αντιλήψεων είναι στο πολιτικό προσκήνιο και συνεχίζουν να ορίζουν τα πράγματα. Αλήθεια, να μην αντιλαμβάνονται άραγε ότι και οι δικές τους ανεπάρκειες και αστοχίες συνέβαλαν στη σημερινή κατάσταση;

Η μεταπολεμική γενιά μου άκουσε νωρίς το ευαγγέλιο του εθνοτικού μίσους και του εμφύλιου σπαραγμού και ευτυχώς, το προοδευτικό κομμάτι της κουράστηκε γρήγορα από αυτό. Οι παλαιότερες διαμάχες, οι προαιώνιες προσωποπαγείς παρατάξεις και οι φθαρμένοι πολιτικοί μας έχουν κουράσει πριν καν φτάσουν στη δεύτερη παράγραφο του λογυδρίου τους και δεν έχουμε πια καιρό και φαιά ουσία για να σπαταλήσουμε σε ανούσιες κόντρες και ανέξοδες δημοκοπίες, που μας καθηλώνουν σε ένα εύπλαστο παρελθόν. Με άλλα λόγια, δεν υπάρχει σήμερα συνειδητοποιημένος 30άρης που θα προστρέξει για χάρη κανενός - να προβεί στην ανάλογη για τα σημερινά δεδομένα ενέργεια - να καρφώσει πινακίδες για να ονοματοδοτήσει μια πλατεία.

Οι παλιές αντιπαλότητες, τα παραδοσιακά-πελατειακά κόμματα και τα στερεότυπα πολιτικής που βιώσαμε έως εδώ, είναι σκουριασμένα, άχρηστα εργαλεία και δεν συγκινούν κανέναν, πέρα από μια κομματοκρατική ελίτ και τους παρατρεχάμενους της. Η συνακόλουθη σκέψη είναι ότι αυτό που η γενιά μας απαιτεί είναι νέους ανθρώπους στην πολιτική, με ιδέες που θα απελευθερώνουν από τις αγκυλώσεις του παρελθόντος και θα απαντούν γενναία τις ερωτήσεις που θέτει το μέλλον. Ανθρώπους μετριοπαθείς, προσανατολισμένους στην επίλυση προβλημάτων μέσα από ορθολογιστικές και αξιοκρατικές διαδικασίες και με έγνοια τον ευρωπαϊκό εκσυγχρονισμό μας, που δεν ήρθε ακόμη.

Το θέμα συνδέεται ευθέως και πρωτίστως με τις επερχόμενες εκλογές. Αναγνωρίζω ότι οι παράμετροι για την επιλογή ενός υποψηφίου σε αυτές είναι σύνθετοι και πολύπλευροι. Ωστόσο, με τις δύο διαφαινόμενες υποψηφιότητες, η επιλογή με βάση τα πιο πάνω καθίσταται αυτονόητη...

Berlin '50 - Λευκωσία '07

Προχθές, είχα την ευκαιρία να πάω στη φωτογραφική έκθεση του Bresson. Οι γνώστες, δηλαδή όχι εγώ, θα υποκλίνονται ήδη ταπεινά στο άκουσμα του ονόματος του διάσημου φωτογράφου. Για τη δύναμη των φωτογραφιών του μπορεί κάποιος να πάρει μια ιδέα, ψάχνοντας κάποια έκδοση ή αναζητώντας τες στο διαδίκτυο.

Αυτή που με συγκίνησε περισσότερο, ίσως γιατί τις τελευταίες μέρες μίλησα με πολύ νέο κόσμο για τη διχοτόμηση, είναι η διπλανή φωτογραφία, με τίτλο (νομίζω) "Το ανατολικό Βερολίνο όπως φαίνεται από το δυτικό", τραβηγμένη κάπου στη δεκαετία του '50.

Οι συνειρμοί είναι προφανείς- ας μη λέμε τα αυτονόητα....

(Αριστερές) Μελαγχολίες

(...αντιγραφή από τον Σ.Κ.)

Εδώ, στη μέση της πλατείας έξαλλος θα κραυγάζω !..
Θα ξεσκεπάζω μπρος στα μάτια σας
τα πράγματα που τάχατε δεν ξέρετε,
θα ξεδιπλώνω μπρος στα μούτρα σας τη φρίκη
που δήθεν αγνοείτε και τη βαφτίζετε συκοφαντία,
νοσηρή φαντασίωση ή μελοδραματισμό…

Εξήγηση, Τίτος Πατρίκιος


Με κοίταξε για άλλη μια φορά με εκείνο το βλέμμα, βρέχοντας με, με ένα ωκεανό δυσπιστίας. Ίσως να σκεφτόταν ήδη ότι ήμουν yet another ψευτοκουλτουριάρης που απλά πετάει αριστερίστικα τσιτάτα, που ούτε καν γνωρίζει από που είναι και γιατί γράφτηκαν. Τα γαλόνια από τον καιρό της Προοδευτικής βάραιναν στους ώμους του κι εγώ δεν είχα καμιά ιδεολογική ουλή για να αποδείξω ότι ήμουν κι εγώ στον πόλεμο τοξότης. Δεν πρόκειται να ψηφίσω ποτέ δεξιό, μου πέταξε στα μούτρα.

Δεν τον αδικούσα - κι εξάλλου ποιος είμαι εγώ που θα τον κρίνω και στην τελική ποιος ξέρει σε αυτή την τρανσέξουαλ εποχή ποιος είναι αριστεροδέξιος; Τον τελευταίο καιρό τον έβλεπα να δυσανασχετεί με τις ειδήσεις που τον χαστούκιζαν. Έβλεπε τα αδιέξοδα, το αραίωμα των επαφών με τους τουρκοκύπριους, τα μισόλογα και την ολοκληρωτική μεταστροφή του κλίματος, δύσκολα τον έπειθαν πλέον οι άνωθεν γραμμές, οι ανακόλουθες ερμηνείες, εγκλωβισμένος και αυτός όπως χιλάδες τόσοι ανάμεσα σε ιδέες, συλλογικότητες, κομματικές ταυτότητες και πειθαρχίες, μα περισσότερο από όλα, εγκλωβισμένος στις σιωπές. Είναι πολλά που δεν τα καταλαβαίνεις, μα δεν πειράζει, έχουμε χρόνο με καθησύχαζε.

Όχι, δεν έχουμε, δεν με καταλαβαίνεις, ο χρόνος όλος δεν φθάνει για να διαβάσει κανείς όλα τα βιβλία, να αγωνιστεί όλους τους αγώνες, να ελπίσει όλες τις ελπίδες, να ιστορίσει όλες τις ιστορίες, θα έρθει η στιγμή που δεν θα έχει αύριο, μ’ ακούς, ξέχνα τον Λένιν, τον Μπρεχτ, τον Τρότσκι, άσε τον Τσε, τον Μαρξ, τον Ιονέσκο, κι αυτοί έφθασε η στιγμή που ένιωσαν την ματαιότητα, ίσως τότε να αντάλλασσαν όλα τα τσιτάτα τους, όλους τους αγώνες για ένα ακόμη φιλί, μια ακόμη προσπάθεια, ίσως και όχι, είναι περίεργο το μυαλό των ανθρώπων, δε σκέφτονται όλοι όπως εγώ, κι είναι καλύτερα έτσι, μα ξέρω ότι έχω δίκιο, κάθε τραγούδι έχει άλλο στίχο, μα όλα λένε το ίδιο πράγμα, ότι δεν αξίζει να τα ακούς μόνος σου, άσε τις εμμονές σου που σε κρατούν καθηλωμένο, την εξουσία και την προστυχιά της που σε εκπορνεύει, σ’ αυτό τον τόπο τώρα, σ’ αυτόν τον κόσμο για πάντα, δύο θα είναι οι καταστάσεις, η πρόοδος και η συντήρηση, αυτοί που κάνουν τον κόσμο να προχωράει μπροστά και ονειρεύονται δυνατά κι αυτοί που υποτάσονται στην οπισθοδρόμηση και προσκυνούν στους ναούς του πειθήνιου ερέβους, μα εσύ εξακολουθείς να με κοιτάς δύσπιστα και δεν ξέρεις κι ούτε μπορείς να βρεις τα λόγια για να μου πεις κάτι σάφες και καθαρό, τώρα που πλησιάζει ο καιρός κι η ιστορία σου μιλάει αλλιώς, και όλα τα διλήμματα σου συμπυκνώνονται σε ένα, τώρα που δεν θα σου συχωρεθουν άλλες αναβολές και υπεκφυγές και είναι εσύ που πρέπει πια να διαλέξεις, γιατί το ξέρεις πια καλά πως το αύριο δεν έρχεται πάντοτε....

Κράτος γερόντων

«Τα νεκροταφεία είναι γεμάτα
από αναντικατάστατους»
Σαρλ ντε Γκωλ

Με τους συνομήλικους μου το θέμα επανέρχεται όλο και συχνότερα στις πυρετώδεις συζητήσεις. Αυτή η κοινωνία, είναι μια κοινωνία γερόντων. Πρόεδροι, αντιπρόεδροι, κομματάρχες, υπουργοί. Στη δουλειά, στην αγορά, στα γραφεία, στο Δημόσιο. Όλα ελέγχονται και κατέχονται από ανθρώπους που ήδη θα έπρεπε να είχαν αποσυρθεί σε μια εξοχική κατοικία και να φροντίζουν τον κήπο τους. Κι ασφυκτιούμε…

Δυστυχώς, όλοι αυτοί θεωρούν εαυτούς αναντικατάστατους ή το χειρότερο ακόμα, τους θεωρούν οι ασκούντες την εξουσία (πολιτική και οικονομική) ως τέτοιους. Για αυτό και συνεχίζουν να ανακυκλώνονται στις σημαντικές δημόσιες και ιδιωτικές θέσεις. Σε συνδυασμό με τα κουμπαριλίκια, τις παλαιές φιλίες, τα κομματικά κοσκινίσματα και την ανταπόδοση παλαιών οφειλών, οι «άξιοι» να τοποθετηθούν σε κάποια αξίωμα περιορίζονται δραστικά σε ένα μικρό κατάλογο ανθρώπων. Ο μέσος όρος ηλικίας των ανώτατων αξιωματούχων αυτού του κράτους ακροβατεί ανάμεσα στα δεύτερα και τρίτα –ήντα.

Από την άλλη, οι νέοι άνθρωποι. Με σπουδές, εμπειρίες στο εξωτερικό, ανοιχτό πνεύμα. Έτοιμοι να μπουν στην παραγωγική διαδικασία και να διεκδικήσουν παράλληλα να έχουν λόγο στα πολιτικά δρώμενα. Κι όπως δείχνει και η πρακτική είτε αποκλείονται από το κλειστό κύκλωμα των γερόντων είτε αναγκάζονται να το υπηρετήσουν για να μπορέσουν κάποια μέρα, στα δικά τους –ήντα, να εξαργυρώσουν την υποταγή με μια ανάλογη θέση.

Είμαστε μια κοινωνία σε μαρασμό, αμετάβλητα ταξική, με μια κάστα ανθρώπων να διαφεντεύουν τις τύχες αυτού του τόπου. Η προσδοκία για πρόοδο και αλλαγή δεν ευοδώνεται ποτέ αφού συναντά την αντίδραση ή την αδιαφορία. Οι νέες ιδέες και αντιλήψεις δύσκολα περνούν και συχνά μεταλλάσσονται κατά τέτοιο τρόπο ώστε να υπηρετούν και να διαιωνίζουν την καθεστηκυία τάξη. Πιστεύω ότι είναι και αυτό ένα είδος κοινωνικού αποκλεισμού.

Αν συνεχίσουμε με αυτό το ρυθμό, δεν υπάρχουν και πολλά για να αναμένει κάποιος. Με τον καιρό βυθιζόμαστε σε ένα συλλογικό λήθαργο, σε μια μαγική ραστώνη και κάθε προσπάθεια για αλλαγή γίνεται αφόρητα ενοχλητική σε όσους ζουν σε αυτό το κλίμα και για όσους βλέπουν τις προσπάθειες τους να πέφτουν στο κενό. Από την άλλη τα οράματα της νέας γενιάς για την οικοδόμηση μιας άλλης κοινωνίας, ζωντανής και δημιουργικής, μαζί με την εναγώνια αναζήτηση ενός διαφορετικού κόσμου παραμένουν το διαρκές- και ανεκπλήρωτο- ζητούμενο για εμάς. Ξαφνικά, θυμάμαι μια αφίσα μιας φοιτητικής ομάδας στο Αριστοτέλειο: «Οι δικές μας ιδέες δεν χωράνε στα δικά τους καλούπια»…

Ο δρόμος μπροστά δεν αφήνει πολλές επιλογές. Μπορείς να ζήσεις σε μια κοινωνία ρινόκερων, όπως στο έργο του Ιονέσκο, αποδεχόμενος να μεταμορφωθείς αργά ή γρήγορα σε τέτοιον ή να προσπαθήσεις με το δικό σου τρόπο, μέσα από συλλογικότητες ή ατομικές δράσεις, να βρεις το ρήγμα και από εκεί να ξεχυθείς με οργή και πόθο στο φως….